De bijbel De bijbel
 
..........
 
 Willibrord en NBV
 


Hoe verhouden de Willibrordvertaling en De Nieuwe Bijbelvertaling zich tot elkaar?

Van de vergelijkingen tussen de bestaande bijbelvertalingen en De Nieuwe Bijbelvertaling is die met de Willibrordvertaling ongetwijfeld de moeilijkste. De Willibrordvertaling en De Nieuwe Bijbelvertaling hebben namelijk veel gemeenschappelijk.
Beide vertalingen zijn moderne grondtekstvertalingen. Dat wil zeggen: ze zijn vertalingen van de oorspronkelijk in het Hebreeuws, Aramees en Grieks overgeleverde teksten in verstaanbaar hedendaags Nederlands. Kortom, ze streven beide een evenwicht na tussen trouw aan de brontekst en gerichtheid op de doeltaal.
Voor beide vertalingen geldt tevens dat zij de vrucht zijn van het werk van vertaalteams van bijbel(vertaal)wetenschappers, neerlandici en literatoren, waarbij overigens het aandeel van de literatoren in De Nieuwe Bijbelvertaling verhoudingsgewijs groter is dan in de Willibrordvertaling.
Verder zijn voor beide vertalingen de verschillende literaire genres van de vertaalde teksten (bijvoorbeeld poëzie, toespraken, gebeden of brieven) belangrijke aandachtspunten bij het vertalen, ook in hun presentatie als duidelijk te onderscheiden tekstgenres. Daarnaast is in beide vertalingen in het bijzonder gelet op inclusief taalgebruik en op de (voor)leesbaarheid van de tekst.

Bij alle overeenkomsten is er ook een drietal in het oog springende verschillen tussen de Willibrordvertaling en De Nieuwe Bijbelvertaling te noemen.
Het eerste verschil tussen De Nieuwe Bijbelvertaling en de Willibrordvertaling is gelegen in de opzet. De Willibrordvertaling is de vrucht van katholieke bijbel(vertaal)wetenschap van vele jaren in een eendrachtige samenwerking tussen Nederlandse en Vlaamse deskundigen. Bij De Nieuwe Bijbelvertaling is van meet af aan gekozen voor een brede interconfessionele opzet, waarbij mensen uit zeer uiteenlopende christelijke denominaties en uit de joodse gemeenschap, Nederlanders en Vlamingen, bij de totstandkoming van de vertaling zijn betrokken.
Een ander onderscheid is de manier waarop de vertaling tot stand is gekomen. Terwijl De Nieuwe Bijbelvertaling tot stand is gebracht in een periode van tien jaar volgens van te voren opgestelde vertaalprincipes, is de Willibrordvertaling het resultaat van een veel langere wordingsgeschiedenis van zo'n veertig jaar waarin de vertaling geleidelijk, met tussentijdse kleinere en grotere herzieningen, is toegegroeid naar zijn huidige vorm. Een belangrijke mijlpaal in deze wordingsgeschiedenis vormt de verschijning van de complete editie van de Willibrordvertaling met het Oude en Nieuwe Testament in 1975. Twintig jaar later verschijnt de geheel herziene Willibrordvertaling (1995) die - voortbouwend op het succes van zijn voorganger uit 1975 - inmiddels is uitgegroeid tot de standaardvertaling van de Bijbel voor de rooms-katholieke geloofsgemeenschappen van Nederland en Vlaanderen. Ook buiten deze katholieke kringen heeft de Willibrordvertaling in de loop der jaren groeiende bekendheid en waardering gekregen.
Het derde verschil tussen de Willibrordvertaling en De Nieuwe Bijbelvertaling betreft de verwachte positie die zij (zullen) innemen onder de diverse gebruikers. Voor menig protestantse geloofsgemeenschap zal De Nieuwe Bijbelvertaling gaan fungeren als nieuwe kerkbijbel, ter vervanging van bestaande vertalingen als de Statenvertaling en de NBG-vertaling 1951. Voor de katholieken is die behoefte minder urgent; zij beschikken immers met de Willibrordvertaling (1995) reeds over een moderne en betrouwbare bijbelvertaling. Bij hen is voor De Nieuwe Bijbelvertaling naast de Willibrordvertaling wel een zeer belangrijke rol weggelegd ten dienste en ter bevordering van de oecumene: voor gemengd gehuwden, in het interconfessioneel onderwijs en bij oecumenische vieringen en bijeenkomsten van allerlei aard op landelijk, regionaal en lokaal niveau. Dit past ook in de nog tamelijk recente, maar wel groeiende tendens onder katholieken om meerdere vertalingen aan te schaffen en naast elkaar te gebruiken; iets wat onder protestanten reeds veel langer gemeengoed is. Bovendien is De Nieuwe Bijbelvertaling uitdrukkelijk bedoeld om de inmiddels overgrote meerderheid van buitenkerkelijken een nieuwe toegang te verschaffen tot het oude Boek.

In de Willibrordvertaling (1995) klinkt Lucas 11:2-4 als volgt:

2 Hij zei tegen hen: 'Wanneer je bidt, zeg dan:
Vader,
uw naam worde geheiligd,
uw koninkrijk kome;
3 geef ons elke dag het nodige brood
4 en vergeef ons onze zonden,
want ook wij vergeven ieder die ons iets schuldig is,
en breng ons niet in beproeving.'

En zo in De Nieuwe Bijbelvertaling:

2 Hij zei tegen hen: 'Wanneer jullie bidden, zeg dan:
Vader, laat uw naam geheiligd worden
en laat uw koninkrijk komen.
3 Geef ons dagelijks het brood dat wij nodig hebben.
4 Vergeef ons onze zonden,
want ook wijzelf vergeven iedereen
die ons iets schuldig is.
En breng ons niet in beproeving.'


De Katholieke Bijbelstichting (KBS) zet zich in voor de verspreiding van de Bijbel in het Nederlands taalgebied, en voor de bevordering van de liefde voor, omgang met en kennis van de Bijbel als geloofs- en cultuurboek.

De KBS realiseert haar doelstelling ondermeer door de instandhouding van deze bijbelwebsite. Zonder uw steun kan de KBS deze dienstverlening en andere projecten niet verwezenlijken. Uw gift, hoe groot of klein ook, is dan ook zeer welkom.

U kunt uw bijdrage overmaken op banknummer 1660666 ten name van Stichting Vrienden van de Bijbel te Den Bosch.  Hartelijk dank!
 

 
 
 
  - Disclaimer
- Richtlijnen voor het gebruik van de internetversies van de Willibrordvertaling, De Nieuwe Bijbelvertaling en de bijbelteksten van het Lectionarium: © 1969-2013.
- Een project van de Katholieke Bijbelstichting; ontwerp en techniek: Sync Creatieve Producties